W praktyce znaczenie ma cały proces: od przygotowania instalacji i dobrania metody pomiarowej po wykonanie badania, ocenę wyniku i jego udokumentowanie.
Sama liczba wyświetlona przez miernik bez znajomości warunków, w których została uzyskana, może niewiele powiedzieć. Osoba wykonująca czynności kontrolno-pomiarowe powinna więc rozumieć budowę instalacji, zasady działania stosowanych zabezpieczeń oraz zagrożenia związane z wykonywaną pracą.
Jest to szczególnie ważne w rozbudowanych obiektach przemysłowych, usługowych czy użyteczności publicznej, gdzie instalacja elektryczna współpracuje z wieloma urządzeniami i systemami.
Przepisy dotyczące kwalifikacji osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci wymieniają czynności kontrolno-pomiarowe jako jeden z rodzajów wykonywanych prac. Obejmują one działania potrzebne m.in. do oceny stanu technicznego, parametrów eksploatacyjnych czy jakości regulacji urządzeń i instalacji.
Dlatego osoba, która zawodowo wykonuje takie zadania, powinna zwrócić uwagę nie tylko na samą grupę urządzeń objętą świadectwem, ale również na zapisany w nim zakres wykonywanych prac.
Przed wyborem szkolenia lub egzaminu warto dokładnie ustalić, jakie obowiązki będą wykonywane w praktyce. Uprawnienia SEP są potocznym określeniem stosowanym wobec kwalifikacji energetycznych, jednak najważniejsze z punktu widzenia pracy technicznej jest to, co konkretnie obejmuje uzyskane świadectwo.
Prawidłowe wykonanie pomiaru wymaga zachowania odpowiedniej kolejności czynności. Trzeba również wiedzieć, kiedy instalacja powinna zostać wyłączona, w jaki sposób zabezpieczyć miejsce pracy oraz jak ograniczyć ryzyko przypadkowego pojawienia się napięcia.
Znaczenie ma także odpowiedni dobór sprzętu do rodzaju wykonywanego badania. Nawet dobrej klasy przyrząd nie zastępuje wiedzy osoby, która się nim posługuje.
W praktyce pomiary mogą być wykonywane zarówno w ramach odbioru lub modernizacji instalacji, jak i podczas jej późniejszej eksploatacji. Szczegółowy zakres czynności zależy od rodzaju obiektu, instalacji oraz celu badania.
Jednym z częstych błędów jest traktowanie pomiarów jako zadania czysto technicznego: urządzenie wskazuje wartość, więc pozostaje jedynie wpisać ją do dokumentacji. Tymczasem najważniejsze pytanie brzmi, co dany wynik oznacza dla stanu instalacji.
Wartość odbiegająca od oczekiwanej może wynikać z usterki, niewłaściwego połączenia, zużycia elementu, nieprawidłowo dobranych zabezpieczeń lub innych problemów wymagających dalszej analizy.
Dlatego osoba wykonująca pomiary powinna znać zasady działania badanego układu i potrafić powiązać wynik z rzeczywistym stanem instalacji. Dopiero wtedy badanie spełnia swoją rolę diagnostyczną.
Nawet prawidłowo przeprowadzone badanie pokazuje stan instalacji w określonym momencie. Późniejsze modernizacje, uszkodzenia mechaniczne, przeciążenia, wilgoć czy niewłaściwie wykonane naprawy mogą zmienić warunki jej pracy.
Dlatego bezpieczeństwo nie powinno opierać się wyłącznie na okresowym wykonaniu pomiarów. Znaczenie mają również prawidłowa eksploatacja, konserwacja oraz reagowanie na zauważone nieprawidłowości.
Dotyczy to szczególnie zakładów produkcyjnych i obiektów, w których instalacje pracują intensywnie, a ich awaria może prowadzić nie tylko do zagrożenia, lecz także do kosztownego przestoju.
Egzamin kwalifikacyjny służy potwierdzeniu wiedzy teoretycznej i praktycznej w określonym zakresie. W przypadku osób wykonujących pomiary przygotowanie nie powinno więc ograniczać się do zapamiętania zestawu odpowiedzi.
Znacznie ważniejsze jest zrozumienie zasad działania instalacji, metod wykonywania prac i procedur bezpieczeństwa. To właśnie ta wiedza jest później wykorzystywana wtedy, gdy wynik pomiaru nie jest oczywisty albo podczas pracy pojawia się sytuacja odbiegająca od standardowego scenariusza.
W technice pomiarowej liczy się zatem nie samo posiadanie miernika i dokumentu, lecz umiejętność świadomej oceny instalacji oraz odpowiedzialnego podejmowania decyzji na podstawie uzyskanych wyników.
Artykuł Partnera