Przedstawiając badania potwierdzające parametry techniczne aparatury CHINT z Chin mieliśmy na uwadze upewnienie się co do jakości proponowanej przez nas aparatury rozdzielczej.

Jakość jest naszym priorytetem

Dlaczego tak ważna jest jakość aparatury sprawdzanej podczas badań testowych, skoro posiadamy potwierdzenie parametrów technicznych przez tak znane laboratorium na świecie, jakim jest KEMA, która wydała odpowiednie świadectwa jakości dla każdego wyrobu? Pomimo tak jednoznacznych i znakomitych referencji wyrobu spotykamy się często z zapytaniami, czy jakość wyrobów z Chin spełnia najwyższe światowe standardy. Dla nas odpowiedź jest jednoznaczna i potwierdzająca wysoką jakość naszych wyrobów. W ciągu kilku już lat istnienia na rynku polskim wiemy, jakiego typu reklamacje były składane na tę aparaturę. Możemy sobie pozwolić na to, że nawet nie staramy się udowadniać, że uszkodzenie zostało spowodowane nie z winy jakości aparatury tylko staramy się je wymienić na nowe. Wynika to z faktu, że wielkość tych reklamacji należałoby mierzyć w promilach sprzedawanych aparatów. Jednak te nasze deklaracje nie budzą pełnego zaufania, a powiedzielibyśmy, że w niektórych przypadkach stwarzają powód do kwestionowania tej jakości stwierdzeniem, że każda myszka swój ogonek chwali.

Na dodatek na potwierdzenie tego przywoływano argument, że KEMA to wprawdzie niekwestionowany autorytet światowy ale stosowana aparatura elektryczna powinna być sprawdzona przez niezależną jednostkę badawczą w Polsce. Mając to na uwadze zdecydowaliśmy się na badania reprezentatywnych aparatów przez Instytut Elektrotechniki w Warszawie, jako instytucji, która najbardziej kompleksowo zajmuje się od prawie 60 lat badaniami takich urządzeń dla rozwiązań instalacji przemysłowych.

Kryteria badań podstawą wiarygodności wyniku

Zaczęliśmy od zapytania jednostki badawczej w jaki sposób wyselekcjonować do badań reprezentatywną aparaturę. Było to o tyle ważne, że musieliśmy mieć pewność, że jeśli dany aparat przejdzie badania z wynikiem pozytywnym, to wystąpi największe prawdopodobieństwo, że każdy inny produkt tego typu uzyska także wynik pozytywny. Zaproponowano następujące kryteria wyboru:

• Pobranie aparatury do badan z serii aparatów dostarczanych do Polski.
• Aparaty nie mogą być wcześniej selekcjonowane poprzez sprawdzanie parametrów wejściowych na podstawie badań wyrobu.
• Dla danego typu wyrobu wybrano wielkości mechaniczne takie, które są mniej korzystne dla wytrzymałości mechanicznej, np. aparat dla jednakowych wartości zwarciowych wybierano aparat o mniejszych wymiarach mechanicznych, a dla wytrzymałości napięciowej: aparaty o mniejszych odległościach izolacyjnych o jednakowej deklaracji napięć probierczych sinusoidalnych czy udarowych.
• Ilość pól - jedno- czy trójpolowy. W przypadku aparatury modułowej zwiększono ilość aparatów, aby wytrzymałość na określone parametry probiercze była jak najbardziej wiarygodna.
• Możliwości określenia charakterystyk pasmowych dla przeciążenia oraz określenia czasu zadziałania przy przekroczeniu prądu znamionowego.
• Przekroje przewodów przy pomocy których podłączono układy probiercze.
• Inne kryteria wymagane przez jednostkę badawczą na podstawie oględzin i ogólnego stanu aparat.

Przyjmując powyższe kryteria do badań aparatury modułowej zgodności z PN-EN 60998-1:2007 wytypowano aparaty, opisane w tab. 1 i 2.

Tab. 1 Dane techniczne wyłącznika nadmiarowoprądowego NB-1 63

Parametr	Wartość
Typ wyłącznika	NB-1 63
Liczba pól	1p, 3p
Napięcie robocze	230/400 V
Typ charakterystyki	Typ-B, Typ-C
Prąd zwarciowy	6000 A
Napięcie izolacji	500 V
Prąd znamionowy In	10 A, 63 A
Częstotliwość	50/60Hz

UWAGA: wyłączniki 10 A podłączono do układów probierczych przewodem o przekroju 1,5 mm², wyłączniki 63 A podłączono do układów probierczych przewodem o przekroju 16 mm².

Tab. 2 Aparaty przyjęte do badań

lp	MCB	In	typ	liczba pól
1	NB1-63	10	B	3p
2	NB1-63	10	C	3p
3	NB1-63	63	B	3p
4	NB1-63	63	C	3p
5	NB1-63	10	B	1p
6	NB1-63	63	C	1P

Potwierdzona jakość

Poniżej przedstawiono tabele wybranych wyników pomiarów wymaganych przez normy instalacyjne PN-EN 60364 dotyczącej instalacji elektrycznych, w których te aparaty są stosowane. Jak wspomniano wyżej, metody i warunki przeprowadzenie badań wykonano wg. PN-EN 60998-1:2007 Wybrane wyniki badan charakterystyczne dla wymagań PN-EN 60364 dla wyłączników NB1-63

Tab. 3 Wybrane wyniki badan charakterystyczne dla wymagań PN-EN 60364 dla wyłączników NB1-63

Parametr dopuszczalny wg. PN-EN 60364	Parametr potwierdzony podczas badań
Wymaganie zadziałania przy przeciążeniu 1,45 In dla charakterystyk B i C	Zadziałanie przy przeciążeniu 1,13 In
Czas zadziałania przy prądzie zwarcia przekraczającym 5 In i 10 In (dopuszczalny dla warunków normalnych 0,4 S) dla charakterystyk B i C	<0,1 s
Charakterystyka Joule’a -I²t	Pozytywny dla wymaganego przekroju
Prąd zwarciowy dynamiczny 6000 A	Pozytywny
Charakterystyka Joule’a -I²t dla 6000 A	Pozytywny dla wymaganego przekroju

Parametry zadziałania dla prądów zwarciowych dla maksymalnego napięcia sieci dały wynik pozytywny (tab. 3).

Do sprawdzenie serii wyłączników NM8 wytypowano wyłącznik NM8 o parametrach przedstawionych w tabeli 4, badania wykonano wg IEC60947-2/EN60947-2

Tab. 4 Dane techniczne wyłącznika mocy typu NM8

Parametr	Wartość
Typ wyłącznika	NM8 125S/125/3, NM8 400S/400/3, NM8 125S/1250/3
Napięcie robocze	690 V
Napięcie izolacji	750 V
Napięcie udarowe	8 kV
Prąd znamionowy	125/400/1250 A
Częstotliwość	50/60 Hz
Prąd zwarciowy Icu	50/70/50 kA
Prąd zwarciowy Ics	stosunek Icu/Ics wg katalogu

Do sprawdzenie serii wyłączników NA wytypowano wyłącznik NA1 o parametrach przedstawionych w tab. 5. Badania wykonano wg IEC60947-2

Wszystkie sprawdzane katalogowe parametry badanych wyłączników NM8 i NA1 zostały potwierdzone.

Tab. 5 Dane techniczne wyłącznika mocy typu NA-1 2000

Parametr	Wartość
Typ wyłącznika	NA1-2000
Napięcie robocze	400 V
Napięcie izolacji	1000 V
Prąd znamionowy	2000 A
Częstotliwość	50/60 Hz
Prąd zwarciowy Icu	80 kA
Prąd zwarciowy Ics/Ics-1s	50 kA

Należy zaznaczyć, że charakterystyki zabezpieczeń wyłączników NM8 i NA1 są charakterystykami pasmowymi i zostały one potwierdzone dla parametrów znamionowych. Natomiast nastawy zabezpieczeń zapewniają dobór prądów cieplnych od 0,4 do 1 I_n.

W katalogach zamieszczono także wszystkie charakterystyki pasmowe prądów, jak i całek Joule’a. Dane w katalogach tak sformułowano, aby w łatwy sposób odnaleźć produkt spełniający wymagania stawiane w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury dotyczących warunków technicznych dla budynków w zakresie:

• zabezpieczenia przewodów,
• możliwości pracy w układach sieciowych TN-C, TN-S, TT, a także dla prądu DC w określonych warunkach instalacyjnych określonych w katalogach firmowych,
• zapewnienia wymaganego poziomu ochrony przeciwporażeniowej,
• selektywności zabezpieczeń,
• możliwości projektowania wyrafinowanych układów sterowania i zasilania urządzeń o różnym poziomie zakłóceń jakościowych energii elektrycznej.

Ryszard Świetlicki
Autor jest dyrektorem technicznym firmy Chint Poland

---