Google+

Puszki instalacyjne pozwalają na łączenie obwodów elektrycznych i sygnałowych. Odpowiednie rozwiązanie dobiera się pod kątem konkretnej aplikacji w tym materiału wykonania podłoża – pustaki ceramiczne, płyty gipsowo-kartonowe, ściany szkieletowe, ściany z bali itp.

Fot. 1. Puszki do podłóg betonowych. Fot.: KOPOS Fot. 1. Puszki do podłóg betonowych. Fot.: KOPOS

Właściwą puszkę dobiera się uwzględniając materiał wykonania, wymiary oraz średnicę otworu przeznaczonego do montażu przepustu kablowego. Ważny jest również rodzaj wpustów na przewody, a także sposób montażu puszki i połączenia oraz pojemność jej wnętrza.
Największym uznaniem cieszą się puszki podtynkowe. Puszki w wykonaniu standardowym mają nakładaną pokrywę a jeżeli instalacja tego wymaga (np. BMS) to można zastosować puszkę wielokrotną ze zwiększoną pojemnością. Niejednokrotnie montuje się puszki przykręcane wkrętami a niektóre z nich są Puszki instalacyjne pozwalają na łączenie obwodów elektrycznych i sygnałowych. Odpowiednie rozwiązanie dobiera się pod kątem konkretnej aplikacji w tym materiału wykonania podłoża – pustaki ceramiczne, płyty gipsowo-kartonowe, ściany szkieletowe, ściany z bali itp. zamykane pokrywą z elastyczną listwą rozporową. Z kolei puszki sygnalizacyjne dzięki jaskrawej barwie można szybko odnaleźć w warstwie tynku.

Puszki podtynkowe seria Multiwall. Fot.: SIMET Fot. 2. Puszki podtynkowe seria Multiwall. Fot.: SIMET

Puszki natynkowe

Specjalne puszki znajdują zastosowanie przy montażu natynkowym. Można wykorzystać przy tym puszki symetryczne z samozatrzaskującą pokrywą, które są montowane w dowolnej pozycji.
Puszki natynkowe dobiera się pod względem ilości wpustów oraz średnicy wprowadzanych przewodów. Wykorzystać można wpusty elastyczne lub wpusty zakończone gwintem. Przydatne rozwiązanie stanowią specjalne wytłoczone osłabienia pod dławiki kablowe lub inne przepusty. Otwory wycina się nożem lub można je wybić specjalną końcówką wlotową.

Puszka podtynkowa do elektroniki. Fot.: SIMET Fot. 3. Puszka podtynkowa do elektroniki. Fot.: SIMET

Puszki natynkowe montuje się nie tylko na ścianach ale i na korytach kablowych. Przy ich instalacji konieczne jest zastosowanie odpowiednich elementów mocujących. Wiele wersji puszek ma pokrywy nakładane bez narzędzi. Połączenia przewodów bazują z kolei na zaciskach śrubowych lub .

Puszki do ścian szkieletowych

Puszki przeznaczone do instalacji elektrycznych prowadzonych w domach szkieletowych mocuje się od wewnętrznej strony ściany. W pierwszej kolejności wierci się otwór montażowy a puszkę przykręca w płycie (OSB, gipsowo-kartonowej) za pomocą czterech wkrętów. Wysunięty kołnierz puszki wchodzi do otworu na głębokość 12 mm. Jest możliwe pogłębienie puszki pierścieniem dystansowym. Dno puszki można otwierać zatem wprowadzenie przewodu jest łatwe. Z boku puszki można dojść rurami lub peszlami, przy czym jest również możliwe bezpośrednie wprowadzenie przewodów do puszki.
Puszki tego typu szczególnie sprawdzają się przy produkcji domów z drewna, gdzie instalacja elektryczna jest rozprowadzana przed przytwierdzeniem ścian wewnętrznych do konstrukcji domów. Puszki są samogasnące, bezhalogenowe i mają dużą odporność na działanie wysokiej temperatury.

Fot. 4. Puszki do ścian betonowych. Fot.: KOPOS Fot. 4. Puszki do ścian betonowych. Fot.: KOPOS

Puszki do domów z bali

W przypadku domów z bali najczęściej zastosowanie znajdują podtynkowe puszki jednopolowe. Jeżeli bale drewniane nie są pokryte od wewnątrz konstrukcją szkieletową to należy je traktować jak litą ścianę. Stąd też puszki do osprzętu są osadzane w otworze, który najlepiej wywiercić otwornicą. Z kolei mocowanie dobiera się w zależności od rodzaju puszki. Puszki podtynkowe należy okleić klejem, pianką lub innym materiałem spoiwowym. Można je również przybić małymi gwoździami od strony dna lub ścianek bocznych. Puszki do płyt gipsowych montuje się poprzez wybranie w dolnej części otworu półki do zakotwiczenia łapek mocujących, które są przeznaczone do zaczepienia o tylną ściankę gipsową. Rozwiązanie takie bardzo często znajduje zastosowanie w przypadku gdy puszka jest kotwiona specjalnymi elementami. Tym sposobem zapobiega się wysunięciu puszki.

Wybierając puszki do konstrukcji szkieletowych trzeba pamiętać o ich wiatroszczelności. W puszkach wiatroszczelnych istotną rolę odgrywa uszczelnienie w miejscu wprowadzenia przewodu do puszki. Trzeba również pamiętać o tym aby konstrukcja była zabezpieczona przed ogniem. Stąd tez puszka powinna być odporna na działanie wysokiej temperatury z jednoczesnym zapobieganiem przed rozprzestrzenianiem się płomienia.

Bezhalogenowa, samogasnąca
puszka do ścian pustych Fot. 5. Bezhalogenowa, samogasnąca puszka do ścian pustych. Fot.: SIMET Puszka do domów w konstrukcji
drewnianej. Fot.: SIMET Fot. 6. Puszka do domów w konstrukcji drewnianej. Fot.: SIMET

Puszki ekranowane

Wiele aplikacji wymaga ekranowanych puszek instalacyjnych. Ważna jest w nich powłoka przewodząca, która zapewnia ochronę przed zakłóceniami będącymi skutkiem emisji i promieniowania wykorzystującego elektryczne pole przemienne. Puszki ekranowane dostępne są jako wersje przeznaczone do montażu szkieletowego. Wykorzystać można również modele osprzętowo-rozgałęźne.
Pokrywy w puszkach ekranowanych wykorzystują przewód pozwalający na wykonanie połączenia elektrycznego z obwodem, który odprowadzi zakłócenie. Jeżeli aplikacja tego wymaga to można zastosować wersje ogniotrwałe, natomiast w instalacjach przemysłowych mogą być wykorzystane ekranowane skrzynki łączeniowe. W zależności od potrzeb dobiera się puszki podtynkowe, przeznaczone do konstrukcji szkieletowych lub montowane na szynie DIN.na wykonanie połączenia elektrycznego z obwodem, który odprowadzi zakłócenie. Jeżeli aplikacja tego wymaga to można zastosować wersje ogniotrwałe, natomiast w instalacjach przemysłowych mogą być wykorzystane ekranowane skrzynki łączeniowe. W zależności od potrzeb dobiera się puszki podtynkowe, przeznaczone do konstrukcji szkieletowych lub montowane na szynie DIN.

Puszki do ścian ze styropianem Fot. 7. Puszki do ścian ze styropianem. Fot.: SIMET

Puszki do instalacji oświetleniowych

Na rynku nabyć można puszki przyłączeniowe stanowiące zakończenia przewodów zasilających lampy. Biorąc pod uwagę konkretne potrzeby instalacyjne wybrać można wersje przeznaczone do zalewania w stropach betonowych, a także do montażu na rurach instalacyjnych.

Puszki z listwą gwoździową

Przydatnym rozwiązaniem konstrukcyjnym są puszki z listwą gwoździową, dzięki czemu mogą być one montowane za pomocą gwoździ. Wybrać tutaj można pomiędzy rozwiązaniami podtynkowymi i osprzętowymi. Puszki łączy się poprzez otwory tunelowe. Przydatne są również pierścienie wyrównawcze, które można wykorzystać w przypadku gdy warstwa tynku jest grubsza od przewidywanej. Puszki można bez problemu odnaleźć po nałożeniu tynku. Zapewnia to delikatna szczecina znakująca umieszczona na specjalnych pokrywach, dzięki czemu miejsce położenia puszki po zatynkowaniu jest widoczne. Ograniczniki głębokości zapewnią jednakowe ustawienie puszek, przy czym trzeba pamiętać o możliwości wyrównania puszek i ich stałym zamontowaniu bezpośrednio przed nałożeniem tynku.
Zastosowanie specjalnych materiałów wykonania puszek jest gwarancją ich wytrzymałości i elastyczności bez względu na warunki otoczenia. Jednak nie wszystkie puszki są odporne na działanie tynków wapiennych. Warto również wspomnieć o puszkach instalacyjnych nie wymagających gipsu do montażu. Ich zaletą jest krótki czas instalacji, bowiem osadzając puszkę w pierwszej kolejności wykonuje się wstępne nawiercenie a następnie otwór o średnicy 82-84 mm wraz z jego oszlifowaniem diamentowym. Mając wydłutowany rdzeń osadza się puszkę za pomocą specjalnego elementu zatrzaskującego. Również i w tym przypadku dzięki pokrywom sygnałowym można łatwo zidentyfikować puszkę po nałożeniu tynku.

Puszki instalacyjne do trudnych warunków eksploatacyjnych

Na rynku nie brakuje puszek zaprojektowanych z myślą o pracy w trudnych warunkach eksploatacyjnych. Zastosowane materiały zapewniają odporność na działanie promieni UV oraz skrajnych temperatur przy wysokim poziomie wilgotności powietrza. Ponadto specjalne puszki można dobrać do miejsc narażonych na wystąpienie mieszaniny wybuchowej lub atmosfery agresywnej. Istotną rolę odgrywa przy tym wysoki stopień ochrony IP oraz II klasa izolacji.

Fot. 8. Puszka zamontowana w dociepleniu ze styropianu Fot. 8. Puszka zamontowana w dociepleniu ze styropianu. Fot.: KOPOS

Puszki bezhalogenowe

Jeżeli aplikacja tego wymaga to konieczne jest zastosowanie puszek bezhalogenowych. Puszki tego typu mogą być łatwo łączone i nie trzeba przy tym stosować dodatkowych elementów mocujących. Stabilność puszki zapewniają podwójne ścianki boczne.
Konieczność stosowania puszek bezhalogenowych wynika z tego, że w wielu budynkach takich jak np. obiekty użyteczności publicznej wymaga się podtrzymywania funkcji instalacji i urządzeń elektrycznych przez określony czas (30 min.) na potrzeby prowadzenia ewakuacji. W tym czasie bez zakłóceń musi działać oświetlenie awaryjne, wyciągi dymu, urządzenia alarmowe i windy. Z kolei przez 90 min. trzeba zapewnić funkcjonowanie urządzeń umożliwiających walkę z pożarem – windy dla straży pożarnej, instalacje podwyższające ciśnienie wody. Konieczne jest zatem stosowanie puszek instalacyjnych na potrzeby takich instalacji. Wykorzystywane są również puszki wyposażone w pokrywy sygnalizacyjne, będące elementem obwodów bezpieczeństwa.

Fot. 9. Amortyzowana puszka do betonu Fot. 9. Amortyzowana puszka do betonu. Fot.: SPELSBERG

Puszki do montażu pod ziemią

Specjalne puszki oferowane są pod kątem montażu pod ziemią. Wykorzystuje się przy tym masy zapewniające szczelność. Stąd też specjalna substancja jest aplikowana za pomocą pistoletu budowlanego. Masa cechuje się odpornością na przebicie elektryczne. Ważny jest szeroki zakres temperatury pracy (-40 - 90°C).

Puszki z blachy ocynkowanej

Puszki z blachy ocynkowanej bardzo często znajdują zastosowanie przy łączeniu sygnałowych obwodów przeciwpożarowych. Niektóre elementy tego typu mają kostki ceramiczne oraz bezpiecznik przeciążeniowy jednorazowego zadziałania. Linie sygnałowe są podłączane do osobnych zacisków. Puszkę montuje się na dwóch otworach. Można również zastosować przelotowy prosty sposób prowadzenia linii sygnalizacyjnej.

Podsumowanie

Puszka instalacyjna ma zapewnić wymaganą ochronę połączeń przewodów elektrycznych i teletechnicznych. Oprócz tego puszki pozwalają na montaż gniazdek i łączników instalacyjnych oraz pełnią rolę elementów rozgałęźnych, które rozdzielają instalację na kilka obwodów.
Na rynku oferowane są m. in. puszki podtynkowe, natynkowe, wiatroszczelne, bezhalogenowe, ognioodporne, dźwiękoszczelne i wiele innych. Odpowiednie rozwiązanie dobiera się pod kątem konkretnej aplikacji.