Google+

Instalacja elektryczna stanowi wyposażenie niemal każdego pomieszczenia w domu. Niemal w każdym konieczne jest korzystanie z energii elektrycznej. W niektórych pomieszczeniach może stanowić szczególne zagrożenie. Do takich miejsc należą pomieszczenia gospodarcze, o różnym przeznaczeniu.

Gira IP 44 natynkowy wyłącznik. Obudowa udaroodporna Gira IP 44 natynkowy wyłącznik. Obudowa udaroodporna

W niektórych pomieszczeniach gospodarczych przechowywane są łatwopalne materiały, np. rozpuszczalniki lub zapas paliwa do kosiarki, inne narażone są na duże zapylenie i zawilgocenie. Pomieszczenia gospodarcze często są niewielkie i mogą być wykorzystywane, jako podręczne warsztaty majsterkowiczów. W pomieszczeniach gospodarczych mogą znajdować się także urządzenia takie jak piece centralnego ogrzewania czy hydrofory. Z tych powodów zwiększone jest niebezpieczeństwo porażenia prądem elektrycznym, oraz zagrożenie wybuchem wzgl. pożarem. Dlatego warto jest rozsądnie zaplanować i wykonać w nich instalację elektryczną. Musi być ona dostosowana do przewidywanego sposobu użytkowania konkretnego pomieszczenia.

Zabezpieczenie instalacji

Puszka IP55 do zastosowań na podłożach palnych Puszka IP55 do zastosowań na podłożach palnych Zastosowanie puszek Spelsberg w trudnych warunkach Zastosowanie puszek Spelsberg w trudnych warunkach Gira IP 66 natynkowe gniazdo wtyczkowe (tylko schuko). Wraz z gniazdem oferowane są wtyczki zapewniające stopień ochrony IP 66. Obudowa udaroodporna. Gira IP 66 natynkowe gniazdo wtyczkowe (tylko schuko). Wraz z gniazdem oferowane są wtyczki zapewniające stopień ochrony IP 66. Obudowa udaroodporna. Gira IP 66 natynkowe gniazdo wtyczkowe (tylko schuko). Wraz z gniazdem oferowane są wtyczki zapewniające stopień ochrony IP 66. Obudowa udaroodporna. Gira IP 66 natynkowe gniazdo wtyczkowe (tylko schuko). Wraz z gniazdem oferowane są wtyczki zapewniające stopień ochrony IP 66. Obudowa udaroodporna.

Tak, jak w każdym budynku instalacja może być wykonywana, jako podtynkowa lub natynkowa. Zastosowany osprzęt powinien uwzględniać przeznaczenie. Jednak w momencie wykonywania instalacji często przeznaczenie pomieszczenia nie jest w pełni określone. Ze względu na szczególne zagrożenia, które mogą występować w takich miejscach należy dobrać właściwe zabezpieczenia, zapewniające szybkie wyłączenie w przypadku przeciążenia, zwarcia lub przebicia izolacji. A rozdzielnica powinna znajdować się poza tym pomieszczeniem. Obwody oświetleniowe zabezpiecza się wyłącznikami nadmiarowymi B10, obwody gniazd wtyczkowych jednofazowych B16. Obwody gniazd trójfazowych oraz jednofazowych specjalnego zastosowania, jako wydzielone obwody, zgodnie z zaleceniami producentów sprzętu. Instalacja musi być zabezpieczona wyłącznikiem różnicowoprądowym 30 mA. Natomiast cały budynek, zgodnie z zasadą selektywności należy zabezpieczyć wyłącznikiem różnicowoprądowym o prądzie nie większym niż 500 mA. Niezależnie od rodzaju instalacji doprowadzonej do budynku, instalacja w pomieszczeniach gospodarczych musi mieć oddzielne przewody PE i N, a ich rozgałęzienie powinno znajdować się w rozdzielnicy na zewnątrz tego pomieszczenia. Poza tym instalacja powinna być wykonana zgodnie z ogólnymi zasadami. Trasy kablowe, oprócz prowadzonych wzdłuż krawędzi ścian mogą być wykonywana na wysokości ok. 20 cm na blatami stołów roboczych, tj. na wysokości zainstalowanych gniazd wtyczkowych i łączników.

Ochrona instalacji przed uszkodzeniami mechanicznymi

Instalacja w pomieszczeniach gospodarczych często jest narażona na uszkodzenia mechaniczne. Przechowywany sprzęt ogrodniczy i cięższe narzędzia mogą łatwo uszkodzić elementy obwodu elektrycznego lub urządzenia stanowiące wyposażenie. Najlepiej, gdy instalacja poprowadzona jest w rurkach ukrytych pod tynkiem. Jeśli instalacja jest wykonywana, jako natynkowa, to przewody powinny być ułożone w rurkach instalacyjnych lub korytkach kablowych wykonanych z wysokoudarowego tworzywa lub ze stali. Także osprzęt elektryczny, gniazda wtyczkowe, wyłączniki i urządzenia używane w takich miejscach powinny mieć obudowy wykonane z materiałów trudnych do uszkodzenia mechanicznego. W instalacji natynkowej rurki lub kanałki powinny być bezpośrednio doprowadzone do łączników lub gniazd wtyczkowych, tak, aby przewód był zawsze osłonięty (na wejściu do urządzenia za pomocą specjalnych dławików lub kształtek). Elastyczne przewody służące do zasilania urządzeń zamontowanych na stałe powinny znajdować się wewnątrz pancernych węży osłonowych (przypominających wyglądem metalowe węże prysznicowe). Obustronne połączenia węży ochronnych muszą być trwałe.

Instalacja w pomieszczeniach wilgotnych

W pomieszczeniach wilgotnych, wyposażonych w instalację wodną, np. hydrofornie, zachodzi zwiększone ryzyko porażenia prądem elektrycznym. Instalacja powinna posiadać stopień ochrony, co najmniej IP 44. Urządzenia muszą być zabezpieczone przed możliwością dostawania się wody do elementów znajdujących się pod napięciem. A wszystkie urządzenia i metalowe obudowy powinny być połączone przewodem wyrównawczym o przekroju, co najmniej 4 mm2. Jeśli przewód wyrównawczy jest chroniony przed uszkodzeniem mechanicznym, to przekrój może wynosić 2,5 mm2. Przewód powinien być trwale przyłączony do metalowych elementów za pomocą specjalnych zacisków, opasek lub złącz śrubowych. W szczególności połączeniami wyrównawczymi muszą być objęte metalowe obudowy wszystkich urządzeń zasilanych prądem elektrycznym, metalowe rury oraz zawory (krany) zainstalowane na metalowych rurach, wszystkie większe elementy wykonane z materiałów przewodzących (np. stoły warsztatowe, regały, konstrukcje).
Ruchomy sprzęt elektryczny powinien spełniać warunki klasy II (oznaczony symbolem). Natomiast rządzenia o I klasie ochronności, jeśli muszą być używane w takich pomieszczeniach, powinny mieć uchwyty wykonane z materiału izolacyjnego lub być nim pokryte.

Gira IP 44 natynkowe gniazdo wtyczkowe z dławikiem umożliwiającym doprowadzenie instalacji w rurkach. Obudowa udaroodporna. Gira IP 44 natynkowe gniazdo wtyczkowe z dławikiem umożliwiającym doprowadzenie instalacji w rurkach. Obudowa udaroodporna.

Instalacja w przydomowych pomieszczeniach zagrożonych wybuchem

Gira TX_44 IP 44 wyłącznik podtynkowy wykonany z udaroodpornego tworzywa Gira TX_44 IP 44 wyłącznik podtynkowy wykonany z udaroodpornego tworzywa Mokre gniazdo Mokre gniazdo Mokry łącznik + gniazdo Mokry łącznik + gniazdo

Zagrożenie wybuchem występuje wszędzie tam, gdzie znajdują się instalacje i urządzenia gazowe, oraz tam, gdzie gromadzi się pył. Szczególnie niebezpieczny są pyły różnych metali, a także pył drzewny. Pomieszczenia takie muszą być wyposażone w sprawną wentylację (uwzględniającą rodzaj używanego gazu, cięższy lub lżejszy od powietrza). Instalacja elektryczna musi być szczelna. Zwykle wystarcza stopień ochrony IP 44 (w odniesieniu do części izolowanych będących pod napięciem, a IP 54 gdy elementy te nie są izolowane), gdyż pomieszczenia gospodarcze znajdujące się w domach mieszkalnych należą, co najwyżej do 2 strefy zagrożenia wybuchem (zagrożenie występuje sporadycznie w sytuacji awarii instalacji gazowej, elektrycznej wzgl. wentylacyjnej, czy też rozszczelnienia przechowywanych pojemników). Wszelkie urządzenia elektryczne powinny być w wykonaniu niepowodującym powstawania iskrzenia w trakcie normalnej eksploatacji. Gniazda powinny być montowane w taki sposób, aby uniemożliwić osiadanie pyłu na częściach przewodzących i w ich pobliżu. Oprócz iskrzenia zagrożeniem jest nagrzewanie się elementów instalacji elektrycznej. Konieczne jest sumienne zaprojektowanie i odpowiedni dobór zabezpieczeń i przekrojów przewodów oraz pewne połączenia poszczególnych elementów instalacji. Temperatura poszczególnych punktów nie może nigdy osiągać temperatur zbliżonych do temperatury zapłonu znajdujących się w pomieszczeniu substancji. Szczególną uwagę należy zwrócić na dobór lamp.
Jeżeli pomieszczenie będzie przeznaczone do przechowywania materiałów żrących, chemicznie agresywnych to instalowany w nim osprzęt powinien być odporny na wpływ tych środków. Wiele firm oferuje osprzęt odporny na wpływ par amoniaku. Innym sposobem jest zwiększenie stopnia ochrony do, co najmniej, IP X6.

Instalacja w ciasnych pomieszczeniach

W małych, ciasnych pomieszczeniach, zwłaszcza wyposażonych w elementy metalowe (przewodzące) wszelkie urządzenia, w szczególności przenośne, powinny być zasilane napięciem nieprzekraczającym dopuszczalnego długotrwale napięcia dotykowego lub za pośrednictwem indywidualnych transformatorów separacyjnych.
W związku z wielkością potencjalnych szkód, które mogą powstać w trakcie eksploatacji nieprawidłowo wykonanej instalacji (lub niewłaściwie używanej) należy najpierw dokładnie rozpatrzyć prawdopodobne zagrożenia i z rozmysłem podejść do wykonania projektu instalacji elektrycznej.

A. D.